December

Wat gebeurde er in december? Een overzicht van dag tot dag.

01 december

In 1998 kondigde oliemaatschappij Exxon aan concurrent Mobil te kopen voor 73,7 miljard dollar. ExxonMobil (hoofdkantoor in Breda) beschikt in de Benelux over een relatief groot aantal fabrieken en andere vestigingen. Dat heeft vooral te maken met de gunstige geografische ligging - Antwerpen en Rotterdam zijn wereldhavens en hebben een enorm achterland - maar ook met de grote bevolkingsdichtheid en de sterke economische positie van de drie landen. lees meer

02 december

In 1975 werd een stoptrein tussen Groningen en Zwolle gekaapt. Zeven Zuid-Molukse jongeren hadden de trein gekaapt in hun streven naar een vrije Republiek der Zuid-Molukken. De actie duurde 12 dagen en er vielen drie doden. Tijdens hun berechting in 1976 werden ze veroordeeld tot gevangenisstraffen van veertien jaar. In 1977 zouden Molukkers nog een trein kapen, waarbij 2 passagiers en zes kapers omkwamen. lees meer

03 december

In 1887 opende circusdirecteur Oscar Carré van het Koninklijk Nederlandsch Circus Oscar Carré in Amsterdam zijn Circustheater. Het houten gebouw met stenen frontgevel was aanvankelijk alleen tijdelijk in gebruik voor circusvoorstellingen in de wintermaanden. Carré wordt tegenwoordig voornamelijk gebruikt voor musicals, popconcerten, circus-, muziek-, toneel- en cabaretvoorstellingen. lees meer

04 december

In 1992 werden Amerikaanse soldaten naar Somalië gestuurd. Een groep Amerikaanse elitesoldaten ondernam een missie om verschillende top-officieren van een Somalische krijgsheer te ontvoeren. De bedoeling hiervan was een einde te maken aan de burgeroorlog die het land verscheurde. In 2001 werd de film `Black Hawk down` op de missie gebaseerd. lees meer

05 december

Tot de Tweede Wereldoorlog had Sinterklaas slechts één helper. Na de bevrijding door de Canadezen hielpen deze soldaten met het organiseren van het eerste na-oorlogse sinterklaasfeest. Niet gehinderd door kennis over de traditie, bedachten zij, dat als één Zwarte Piet leuk is, een heleboel Zwarte Pieten nóg leuker zouden zijn. Sindsdien wordt Sinterklaas vergezeld door vele Pieten, tegenwoordig vaak met ieder een eigen taak. lees meer

06 december

In 1912 werd de Buste van Nefertiti gevonden door een Duitse archeoloog. De buste van Nefertiti is één van de beroemdste kunstwerken uit het Oude Egypte. Velen beschouwen het als het mooiste pre-moderne kunstwerk ter wereld. Het is nu te bezichtigen in het Egyptisch museum van Berlijn. Egyptenaren beschuldigen de Duitsers ervan het beeld onreglementair te hebben verkregen. Zij zouden het beeld het liefste terug in Egypte zien. lees meer

07 december

In 1909 kreeg de Belgische Amerikaan Leo Baekeland octrooi op kunststof bakeliet. Bakeliet is een synthetisch kunstharsproduct en laat zich gemakkelijk in allerlei vormen persen. Daarbij heeft het een grote mechanische stevigheid met een hoog vermogen tot elektrische isolatie. Vanwege deze laatste eigenschap werd het toegepast in de elektrotechniek. lees meer

08 december

In 1980 werd John Lennon vermoord. Lennon was behalve muzikant ook een spreekbuis van een nieuwe generatie. Hij moest lang wachten op een Amerikaanse verblijfsvergunning omdat hij met zijn radicaal linkse ideeën als een politiek gevaar werd gezien. In Havana, Cuba, staat een standbeeld van Lennon. In 2001 werd het vliegveld van Liverpool hernoemd tot Liverpool John Lennon Airport. lees meer

09 december

In 1425 werd De Katholieke Universiteit Leuven gesticht. Het is de oudste universiteit van de Nederlanden, en tevens de oudste nog bestaande katholieke universiteit ter wereld. Er studeren jaarlijks ruim 30.000 leerlingen, verdeeld over 14 faculteiten. 150 jaar lang was de universiteit de enige in de Nederlanden, tot in 1575 de Universiteit van Leiden werd opgericht. Tijdens beide wereldoorlogen werd de universiteit zwaar getroffen, waarbij meer dan een miljoen boeken verloren gingen. lees meer

10 december

In 1799 voerde Frankrijk als eerste land ter wereld het metrieke systeem in. In 1960 voerde het het Système International in. In de landen van de Europese Unie is het gebruik van het SI als enig toegestane stelsel wettelijk verplicht. In het Verenigd Koninkrijk blijft het gebruik van de imperiale eenheden voor massa en lengte echter geoorloofd, hoewel de Britse overheid al in 1976 uitgebreide campagnes voerde om het metrische stelsel in te voeren. lees meer

11 december

In 1931 werd Bhagwan Shree Rajneesh geboren. Hij stichtte `de Bhagwanbeweging` die wereldwijd navolging kreeg. Hij is onder meer bekend geworden als de bezitter van 96 Rolls Royces. De Indiase goeroe droomde van een nieuwe mens, spiritueel en sensueel tegelijk, een synthese van oosterse mystiek en westers materialisme. Deze mens zou het licht zien in zijn commune, een oase van liefde, vrijheid, vreugde en harmonie. In werkelijkheid creëerde hij een zwaar bewapende totalitaire gemeenschap, die een broeinest werd van criminele activiteiten. lees meer

12 december

In 1098 vond de eerste kruistocht plaats. Volgens de kerk om de veiligheid van de christelijke wereld te waarborgen en de heidenen te verdijven. Voor iedereen die meevocht was er totale vergeving van de zonden. De inname van Jeruzalem was één van de grootste slachtingen uit de middeleeuwse geschiedenis. Dit bloedvergieten was in de ogen van de overwinnaars een geheiligde daad in een Heilige Oorlog die God wilde. Ruim een half miljoen kruisvaarders kwamen om het leven. lees meer

13 december

In 1642 ontdekte Abel Tasman Nieuw-Zeeland. Hij noemde het `Statenland`, in de veronderstelling dat het verbonden was met het Stateneiland van Zuid-Amerika. Een jaar later werd de naam door Hollandse cartografen veranderd in Nova Zeelandia, naar de Nederlandse provincie Zeeland. Eerder vond hij het eiland Tasmanië, waar tijdens de enige ontmoeting die hij met Maori`s gehad heeft, vier van zijn mannen gedood werden. lees meer

14 december

In 1287 vond de Sint-Luciavloed plaats. Als gevolg van een zware storm traden overstromingen op rond de Zuiderzee. Tientallen dorpen werden door het water verzwolgen. West- Friesland werd definitief gescheiden van het huidige Friesland. 50.000 tot 80.000 mensen kwamen hierbij om het leven. De Waddenzee en de Zuiderzee zoals we die nu kennen zijn bij deze vloed ontstaan. lees meer

15 december

In 1916 eindigde de Slag om Verdun.Het was een van de meest bloedige veldslagen uit de geschiedenis van de Eerste Wereldoorlog. Tot op de dag van vandaag staat hij symbool voor de zinloze slachtingen van mensenlevens, zoals die in deze en de volgende Wereldoorlog plaatsvonden. In totaal vielen 263.000 doden en 492.000 gewonden. lees meer

16 december

In 1864 nam Gerard Adriaan Heineken de brouwerij De Hooiberg in Amsterdam over, waar hij een nieuw bier begon te brouwen. Gerard Adriaan`s nadruk op kwaliteit werd al snel bekroond met internationale prijzen. Hij volgde de trend uit Duitsland, door over te stappen van bovengisting naar ondergisting. Heineken was de eerste brouwer ter wereld met een laboratorium voor kwaliteitscontrole. Hij trok een leerling aan van Louis Pasteur als hoofd van het laboratorium. Deze wetenschapper, dr. Elion, isoleerde in 1886 een gist van buitengewone kwaliteit, het Heineken A-gist, dat tegenwoordig nog gebruikt wordt. lees meer

17 december

In 1989 werd de eerste aflevering van de Amerikaanse animatieserie The Simpsons uitgezonden. De animatieserie is een satirische parodie op de Amerikaanse samenleving, en dan met name het stereotype Amerikaanse gezin daarin. De serie draait geheel om de familie Simpson, bestaande uit Homer, Marge, Bart, Lisa, en Maggie. De serie was een vroege hit voor Fox en is inmiddels wereldwijd bekend. De show bestaat inmiddels uit 19 seizoenen, met meer dan 400 afleveringen. lees meer

18 december

In 1962 eiste Indonesië Nieuw-Guinea op en droeg Nederland onder druk van de internationale gemeenschap en een dreigende oorlog met Indonesië Nieuw-Guinea de facto aan Indonesië over. In feite was Nederlands Nieuw-Guinea voor het grootste gedeelte niet onder bestuur. Men had nauwelijks weet van de binnenlanden; grote delen op de kaart waren nog een witte vlek en men had geen idee hoeveel mensen eigenlijk op het eiland woonden. In 1936 werd tijdens een expeditie de Ertsberg ontdekt. Deze berg bleek `s werelds grootste goudafzetting te bevatten. lees meer

19 december

In 1945 verschenen Suske en Wiske voor het eerst in de krant, in het avontuur `Het eiland Amoras`. Suske en Wiske beleefden hun debuut in de krant en zijn daarin nog steeds dagelijks te lezen. Veel verhalen werden ook speciaal gemaakt voor diverse tijdschriften. Na voorpublicatie in krant of tijdschrift werden de avonturen uitgegeven in albumvorm. De meeste verhalen verschenen in de bekende Rode Reeks. Daarnaast verschenen er nog een groot aantal andere series en speciale uitgaven. lees meer

20 december

In 1987 vond de ergste ramp met een veerboot in vredestijd plaats. De Dona Paz kwam in de Sibyan Zee ten zuiden van het Filipijnse hoofdeiland Luzon in aanvaring met een tanker en zonk. De Dona Paz en de Sibuyan Zee werden zo het graf voor meer dan 4375 mensen. lees meer

21 december

Rond deze dag begint de winter. De zon staat op de eerste dag van de winter loodrecht boven de Steenbokskeerkring. De verschillen in tijdstippen en soms ook data zijn het gevolg van het feit dat het tropisch jaar (het jaar waarop de kalender is gebaseerd) geen geheel aantal dagen telt, en van het invoeren van de schrikkeldag. De zon staat bij het begin van de winter het laagst boven de horizon. Deze dag is de kortste van het jaar, maar dat betekent niet dat de zon dan het laatst opkomt en het vroegst ondergaat. lees meer

22 december

In 1989 werd Nicolae Ceausescu`s Communistische dictatorschap beëindigd. Na een schijnproces werd hij samen met zijn vrouw Elena geëxecuteerd. De laatste jaren van zijn regime verdacht men hem van hoogmoedswaanzin. Dit kwam vooral tot uitdrukking in het `stadsvernieuwingsproject.` Het Palatul Parlamentului (Paleis van het Parlement), waarvoor een aantal woonwijken werd platgewalst, is na het Pentagon en het Potala-Paleis het grootste gebouw ter wereld. Het was `voor het volk` bedoeld, maar de meeste mensen wisten dat dit gewoon zou worden gebruikt als privé-paleis van de Ceausescus. lees meer

23 december

In 2003 werd in Frankrijk de Queen Mary 2 te water gelaten. Tot 2006 was dit het grootste cruiseschip ooit gebouwd. In 2006 was de in Finland gebouwde Freedom of the Seas de grootste ooit. De Freedom heeft maar liefst 18 dekken en het schip heeft drie kwart miljard euro gekost. Oasis of the Seas is momenteel het grootste Cruiseschip wat ooit gebouwd is, en ook het duurste. Het kostte maar liefst 900 miljoen euro, en is 40% groter elke ander Cruiseschip. Het schip biedt plaats aan 6296 passagiers en 2165 bemanningsleden. lees meer

24 december

In 1818 werd `Stille Nacht`, het kerstlied-bij-uitstek, gecomponeerd door Franz Gruber, voor het eerst uitgevoerd. Deze melodie is inmiddels iets veranderd. Stille Nacht is in meer dan 300 talen vertaald. Wereldwijd is het één van de meest populaire liederen aller tijden. Het lied wordt vaak zonder of met minimale muzikale begeleiding gezongen. lees meer

25 december

Op Eerste Kerstdag in 1492 leed de Spanjaard Christoffel Columbus schipbreuk bij Haïti in de Caribische Zee. Hij stichtte er La Navidad, de eerste Europese nederzetting in Amerika sinds de Vikingen. Columbus liet 39 manschappen achter in La Navidad, en vertrok in januari 1493 weer naar Spanje. Toen hij in november van hetzelfde jaar was teruggekeerd, trof hij een ruïne aan en waren de Spaanse inwoners uitgemoord, vermoedelijk een daad van naburige indianenstammen. lees meer

26 december

In 2004 kwamen bij een zware aardbeving, gevolgd door tsunami`s in Zuidoost-Azië, ruim 300.000 mensen om het leven. Onder andere Indonesië, Sri Lanka, India en Thailand werden ernstig getroffen door de aardbeving met een kracht van 9.1 op de schaal van Richter. lees meer

27 december

In 1918 vond in Polen de `powstanie wielkopolskie` of de `Großpolnischer Aufstand` plaats waarbij Polen zijn onafhankelijkheid terugkreeg van Duitsland. Polen is in de laatste paar honderd jaar diverse malen van plaats en grootte veranderd. Zo schoof het na de Tweede Wereldoorlog een stuk naar links, waarbij het zo`n 100 km. van Duitsland erbij kreeg en 200 km. aan Rusland verloor. lees meer

28 december

In 1973 publiceerde de Russische schrijver Aleksandr Solzjenitsyn het boek `Goelag Archipel`. De verzameling straf- en werkkampen in met name Siberië wordt meestal Goelag-archipel genoemd. De werkkampen lagen wijd verspreid op de meest afgelegen plaatsen als een `eilandenrijk` in onbegaanbare moerassen. In de kampen kwamen naar schatting 10 miljoen mensen om het leven. De schrijver kreeg al eerder de Nobelprijs voor de Literatuur, maar in Rusland werd het niet gewaardeerd en werd hij uitgewezen. lees meer

29 december

In 1860 lieten de Britten hun eerste `ironclad` oorlogsschip te water. De Ironclads, voorzien van stoommachines en metalen bepantsering waren vele malen beter dan de toen gebruikelijke houten zeilschepen. De ironclads werden ook voorzien van de zwaarste kanonnen ooit op een schip gebruikt. Veel houten oorlogsschepen waren met de komst van het nieuwe schip al verouderd op het moment dat ze van wal liepen. lees meer

30 december

In 1924 bewees de Amerikaanse astronoom Edwin Hubble dat er sterrenstelsels bestaan buiten onze melkweg. Voorheen werd gedacht dat de wazige vlekken deel uitmaakten van ons eigen sterrenstelsel. Hij gebruikte een 100-inch telescoop, toen de krachtigste ter wereld. Sterrenstelsels komen voornamelijk voor in groepen bestaande uit meerdere stelsels, zogenaamde clusters van sterrenstelsels. Recent hebben onderzoekers ontdekt dat de meeste sterrenstelsels in het centrum waarschijnlijk een of meerdere zwarte gaten hebben. lees meer

31 december

Na de oudjaarsviering is het tijd om voornemens te maken voor het nieuwe jaar. Je kunt bijvoorbeeld een lijst maken met hoe je wilt gaan leven in het komende jaar. Deze traditie gaat terug naar de vroege Babylonische tijd. Tegenwoordig is een populair voornemen: `aan de lijn gaan doen om zo gewicht te verliezen` en `stoppen met roken`. Vroeger was het bekendste voornemen: `het teruggeven van geleende goederen` en dan met name die goederen die met de landbouw te maken hadden. Het eten van oliebollen en appelflappen is ook van zeer oude oorsprong en verwijst naar de heidense offerbroden. lees meer