Kopie van `Brussels parlement - lexicon`

De woordenlijst staat niet (meer) online. U ziet hieronder een kopie van de informatie. Het kan zijn dat de informatie niet meer up-to-date is. Wees dus kritisch bij het beoordelen van de waarde ervan.


Brussels parlement - lexicon
Categorie: Bestuur en organisatie > Brussel
Datum & Land: 15/02/2007, BE
Woorden: 43


Agglomeratie (Brusselse)
autonome publiekrechtelijke entiteit (met een eigen parlement, een college en een voorzitter), met bepaalde bevoegdheden (brandbestrijding, huisvuilophaling, taxi’s, enz.) die actief was op het grondgebied van de negentien gemeenten van het administratief arrondissement Brussel-Hoofdstad van 1971 tot 1989 ; deze bevoegdheden zijn overgenomen door het Brussels Hoofdstedelijk Gewest en worden uitgeoefend door zijn Parlement en zijn Regering.

Amenderen (Amendement)
voorstel ingediend tijdens de bespreking teneinde de inhoud van de onderzochte tekst te wijzigen ; wanneer een amendement is aangenomen, wordt gezegd dat de tekst geamendeerd is.

Assemblee
refereert naar het federaal parlement of naar de gemeenschaps- en gewestparlementen

Autonomie
vrijheid of bevoegdheid om zelf te handelen of te besturen

Begroting
handeling waarbij de ontvangsten en de uitgaven voor één dienstjaar worden vastgelegd

Belasting
gedwongen inhouding of heffing (bijvoorbeeld op de lonen, de inkomsten uit onroerende goederen of op andere inkomsten) teneinde de begroting te financieren (zie ook taks)

Besluit
handeling vastgesteld door de regering of door één of meer ministers teneinde de tenuitvoerlegging van een wet, een decreet of een ordonnantie mogelijk te maken ; de besluiten kunnen nooit de wet (het decreet of de ordonnantie) wijzigen of schorsen of vrijstelling van uitvoering ervan verlenen.

Bevoegdheid
verklaring of bekwaamheid om te handelen in bepaalde domeinen

Commissie
in een assemblee, een beperkte groep leden van het parlement, die er voornamelijk mee belast is de werkzaamheden voor te bereiden door een grondig onderzoek te wijden aan de ontwerpen en voorstellen die aan het Parlement worden voorgelegd en door een verslag op te maken van de werkzaamheden ; de commissie kan de teksten amenderen maar de uiteindelijke beslissing wordt steeds door de plenaire vergadering genomen die teksten kan amenderen en vervolgens bij stemming beslist ze goed te keuren of af te wijzen

Constructieve Motie Van Wantrouwen
motie* van wantrouwen waarbij de assemblee de opvolgers van de gehele regering of bepaalde van haar leden die worden aangemaand ontslag te nemen, voorstelt. In het Brussels Hoofdstedelijk Parlement kan enkel een constructieve motie van wantrouwen de regering of een minister verplichten om ontslag te nemen

Decreet
benaming gegeven aan wetgevende bepalingen, zijnde het equivalent van wetten* in de gemeenschappen en de gewesten (met uitzondering van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest, waar zij ordonnanties worden genoemd)

Executieve
andere benaming voor regering*, (adj.) verwijzend naar het orgaan dat belast is met alle nodige handelingen om wetten* uitvoerbaar te maken en verantwoordelijk is voor de goede werking van de openbare diensten en dit in het algemeen belang

Grondwet
opperste wet, grondslag van alle wetten , geheel van opperste regels die aan de burgers bepaalde vrijheden verzekeren en die de instellingen van het land en hun respectievelijke machten organiseren

Halfrond
ruimte in de vorm van een halve cirkel, met rijen banken die concentrisch en in cirkelvorm zijn geplaatst, voor de leden van een assemblee* (voor de plenaire vergaderingen)

Interpellatie
procedure die de leden van een assemblee* toelaat om de politieke handelingen van een minister* in vraag te stellen inzake een welbepaald onderwerp ; een interpellatie kan gevolgd worden door de indiening en goedkeuring in de plenaire vergadering van ofwel een motie van wantrouwen* ofwel van een eenvoudige motie, m.a.w. het incident wordt als gesloten geacht en men gaat opnieuw over tot de dagorde (agenda)

Kiezer
hij-zij die deelneemt aan verkiezingen

Meerderheid
in een parlement, bij een stemming , aantal stemmen hoger dan de helft van het totale aantal uitgebrachte stemmen (bijvoorbeeld op 89 is de meerderheid hoger dan 44 ½ dus 45 ; op 88 uitgebrachte stemmen is dit eveneens 45 ; op 87 uitgebrachte stemmen is dit 44 ; op 86 uitgebrachte stemmen is dit eveneens 44). In een parlementaire vergadering worden de beslissingen meestal met dit soort meerderheid, zijnde de volstrekte meerderheid, genomen.

Minderheid
in een assemblee*, de tegenhanger van de meerderheid, hiermee wordt bedoeld het geheel van de politieke krachten die samen geen meerderheid van stemmen halen

Minister
lid van de regering*, een minister krijgt specifieke bevoegdheden en staat aan het hoofd van één of meer overheidsdiensten.

Motie
een door een assemblee* genomen beslissing naast de procedure van het maken van wetten* (decreten of ordonnanties). (zie ook resolutie)

Ontwerp Van Ordonnantie
tekst die een regering heeft ingediend bij een assemblee, welke wordt onderzocht en waarover wordt beslist (zie voorstel)

Opheffen (Opheffing)
door een nieuwe bepaling, een regel intrekken (schrappen) voor de toekomst

Oppositie
geheel van politieke krachten die zich opstellen tegenover de partijen die aan het bewind zijn ; ander woord voor minderheid

Ordonnantie
benaming van de wetgevende bepalingen in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest, equivalent van de wetten

Parlement
naam gegeven aan de beraadslagende assemblees* van de Staat of van onafhankelijke entiteiten binnen de Staat, samengesteld op basis van verkiezingen* en met als taak de wetten* en de begroting* goed te keuren, en de regering te controleren



Parlement
benaming gegeven aan de wetgevende assemblees van gemeenschappen en gewesten

Plenair
zie plenaire* vergadering

Plenaire Vergadering
vergadering van een assemblee waartoe alle leden worden uitgenodigd en tijdens welke kan worden gestemd

Quorum
het minimale aantal leden van een assemblee dat vereist is voor het nemen van rechtsgeldige besluiten ; in de regel is dit de meerderheid van het totale aantal leden, d.w.z. meer dan de helft (in de Brusselse Hoofdstedelijk Parlement hebben 89 leden zitting en is het quorum bijgevolg 45)

Rechtstreeks Algemeen Kiesrecht
algemeen kiesrecht waardoor de kiezers zelf de kandidaten die zich verkiesbaar stellen voor welbepaalde verkiezingen aanduiden (deze worden dus rechtstreeks gekozen, in tegenstelling tot niet rechtstreeks gekozenen

Regering
orgaan van de uitvoerende macht*(ministers), dat voor zijn politieke handelingen verantwoording verschuldigd is aan het parlement

Resolutie
besluit genomen door een assemblee naast de procedure voor de totstandkoming van de wetten (decreten of ordonnanties) en dat tot doel heeft aan de regering een aanbeveling te doen of een wens van algemeen belang kenbaar te maken

Staatssecretaris
lid van de uitvoerende* macht dat belast is met bepaalde bevoegdheden die tot de uitvoerende macht behoren, maar die hij door delegatie en onder het toezicht van de bevoegde minister* uitoefent

Stemming
handeling waarbij men een keuze of een mening te kennen geeft volgens een bepaalde procedure

Taks
heffing, verplichte inhouding van dezelfde aard als de belasting*, gebruikte formulering voor het aanduiden van een gemeenschaps- of gewestbelasting

Verkiezingen
aanwijzing van één of meerdere personen door een kiessysteem*, men spreekt van parlementsverkiezingen bij de verkiezing van leden van het federaal parlement*, van gewestverkiezingen indien het leden van de gewestparlementen* betreft

Vertrouwen (Kwestie Of Motie Van)
procedure waarbij de regering het initiatief neemt om de vertrouwenskwestie te stellen voor de assemblee, d.w.z. dat de regering het Parlement vraagt of hij bereid is de regering haar werkzaamheden te laten voortzetten, door het regeringsprogramma of een tekst die noodzakelijk wordt geacht, goed te keuren ; tezelfdertijd wijst de regering erop dat zij ontslag neemt indien het vertrouwen haar wordt geweigerd. Men zegt dat de regering het vertrouwen van de assemblee heeft, wanneer zij de steun van de helft van haar leden gekregen heeft of de zekerheid van die steun heeft (zie ook wantrouwen)

Voorstel Van Ordonnantie
tekst die één of meer leden van een assemblee hebben ingediend, ter bespreking en beraadslaging

Wantrouwen (Motie Van)
procedure waarbij een assemblee haar wantrouwen kenbaar maakt t.a.v. van één of bepaalde leden van de regering en aldus de regering of bepaalde van haar leden niet langer steunt.

Wet
algemene en permanente rechtsregel die door het parlement is aangenomen (zie ook decreet* en ordonnantie*)

Wetgevend
betrekking hebbende op wetten*, op de bevoegdheid om wetten te maken of op de assemblees die gemachtigd zijn wetten te maken

Wetgeving
geheel van wetten van een Staat, een gewest, een gemeenschap of het geheel van aangenomen wetten in een welbepaald domein (bijvoorbeeld de wetgeving inzake huisvesting)

Zittingsperiode
(volledige) periode tussen twee verkiezingen gedurende dewelke een assemblee werkzaam is