Kopie van `Pidpa - waterlexicon`

De woordenlijst staat niet (meer) online. U ziet hieronder een kopie van de informatie. Het kan zijn dat de informatie niet meer up-to-date is. Wees dus kritisch bij het beoordelen van de waarde ervan.


Pidpa - waterlexicon
Categorie: Milieu > Water
Datum & Land: 15/02/2007, BE
Woorden: 96


Afsluiter
Voorwerp waarmee men een leiding kan openen of afsluiten.

Amfibieënpoel
klein, ondiep, stilstaand water waarin kikkers, padden en salamanders zich kunnen voortplanten.

Anorganisch
Niet-levend, niet tot het dieren – of plantenrijk behorend.

Atmosferische pollutie
Vervuiling van de dampkring.

Bacteriologische vervuiling
is verontreiniging van het water door bacteriën. Dit zijn microscopische, eencellige organismen die zich snel kunnen vermenigvuldigen en rotting en gisting veroorzaken.

Bergingscoëfficiënt
Het volume water dat door een doorlatende laag opgenomen of afgegeven kan worden per oppervlakte-eenheid en per verandering van stijghoogte.

Bodemverbeteraar
Stof die gebruikt wordt om de bodem kwalitatief beter te maken.

Broekbossen
Op drassige grond groeiend bos

Chemische vervuiling
is verontreiniging van het water door scheikundige stoffen zoals nitraten.

Commissaris-revisor
persoon die namens de aandeelhouders belast is met het controleren van de rekeningen van een onderneming.

Concretie
onregelmatige massa van secundair gevormde mineralen in een gesteente, in dit geval een soort bruinkool.

Continentaal
Tot het vasteland behorend

Cuesta
Reliëfvorm die uit een langgerekte asymmetrische heuvelrug bestaat, met aan de ene kant een steile helling met een hol profiel en aan de andere kant een licht afhellend plateau.

Debiet
het aantal m³ water dat op een bepaalde punt per tijdseenheid passeert.

Desinfectie
Ontsmetting, bacteriologische zuivering. Desinfectie van water gebeurt door een toevoeging van een weinig natriumhypochloriet (NaClO) of via ultraviolet-stralen.

Discordant/Discordantie
Niet-evenwijdig gelaagd.
Een erosie-oppervlak of een sedimentatie- onderbreking die jongere lagen van oudere scheidt.

Distributienet
Pidpa heeft een netwerk van bijna 12.000 km voor de toevoer van het drinkwater. Het bestaat uit leidingen, vertakkingen en afsluiters die vanaf de watertorens, toevoerleidingen, reservoirs en opjaagstations, vertrekken in de richting van de verbruikers.

Duikpomp of dompelpomp
Pomp die onder het wateroppervlak werkt.

Effluent
Gezuiverd afval- of rioolwater dat op het oppervlaktewater wordt geloosd.

Erosie
Het algemeen proces of de groep van processen waarbij materiaal van de aardkorst losgemaakt of opgelost wordt en gelijktijdig via de natuurlijke weg wordt verplaatst. Erosie omvat verwering, corosie en transport door water of wind.

Faciës
het uitzicht, het voorkomen en de kenmerken van een gesteentepakket die gewoonlijk een aanwijzing zijn van de omstandigheden van afzetting die overeenkomen met een bepaalde omgeving of vormingsoorsprong.

Filtratietijd
de tijd tussen twee spoelingen van het membraan.

Flocculatiezone
element van een decantor waar, door het toevoegen van vlokmiddelen, de allerkleinste mechanische deeltjes uit het water verwijderd worden.

Fluvio-lagunair
Afzetting afkomstig van rivieren en lagunes.

Flux
de flux is een maateenheid; het is hoeveelheid water ( het debiet) dat doorheen het membraan vloeit per m2 membraanoppervlakte.

Foraminifeer
een groep van eencellige, wortelpotige diertjes die een kalkschaal vormen.

Formatie
een laag of een groep van aardlagen of gesteenten die tot een zelfde tijdperk van vorming behoren of onder gelijke omstandigheden ontstaan zijn.

Fotochemische reactie
chemische reactie onder invloed van het licht.

Freatische laag
Een watervoerende laag gekenmerkt door een vrije watertafel; de druk van het grondwater is gelijk aan die van de buitenlucht. Het is een watervoerende laag die zich rechtstreeks onder het topografisch oppervlak bevindt.

Fysico-chemisch
Natuurkundige aspecten van de scheikunde

Gebioturbeerd
Verstoring van het sediment veroorzaakt door activiteit van organismen (kruipsporen, graafgangen,...)

Geologische
betreft de kennis van de aardvorming

Glacialen
koudere fase binnen een ijstijd

Glauconiet
Groen mineraal, waterhoudend ijzersilicaat met 4 tot 10 % kalium.

Grondwater
is water dat in de ondergrond is doorgedrongen. Het wordt gewonnen uit diepe geboorde putten. Op een bepaalde plaats heeft grondwater uit diepe lagen bijna steeds dezelfde samenstelling. Het is vrij van chemische en bacteriologische vervuiling en is van een uitmuntende kwaliteit. Dat is minder het geval met ondiep grondwater omdat de kans bestaat dat er scheikundige stoffen of bacteriën in doordringen.

Grondwaterdecreet
verordening van overheidswege die reglementen i.v.m. het grondwaterbeheer regelt.

Hemelwater
verzamelnaam voor water dat uit de hemel valt zoals regen, sneeuw en hagel.

Hydrogeologisch
betreffende de wetenschap van het ondergrondse water, met name van de stand en de stromingen van het grondwater, en van de samenstelling van het water van minerale bronnen.

Ijken
toetsen aan de gestelde eisen, ze indien nodig en mogelijk daaraan doen beantwoorden en ten bewijze daarvan er een merkteken op zetten.

Inert
de eigenschap van lichamen om te volharden in de toestand van rust of beweging waarin zij zich bevinden (synoniem: traagheid)

Interceptie
Onderschepping, opvanging

Interglacialen
Warmere fase tussen twee glacialen
synoniem: tussenijstijd

Irrigatiewater
water voor kunstmatige bevloeiing of bewatering van een terrein

Isohypsenkaarten
kaart met lijnen die punten van gelijke hoogte boven het zeeniveau verbindt (isohypse = hoogtelijn)

Katalytisch
Datgene wat een zeker proces of verloop bevordert

Kathodische bescherming
Een methode van bescherming tegen elektrochemische corrosie van metalen.

Keerklep
Ook wel terugslagklep genaamd. Deze klep zorgt er voor dat vloeistoffen slechts in één richting kunnen vloeien.

Kwel
uittreden van grondwater.

Ligniet
Een vaste bruin-zwarte koolwaterstofhoudende afzetting bestaande uit plantenmateriaal met een inkolingsgraad tussen die van veen en van subbitumineuse steenkool. Ligniet bevat nog 25 tot 75% water en bezit een calorische waarde tussen 1800 en 4800 kCal per kg.

Limoniet
Bruine ijzeroxides die gevormd worden bij de verwering van ijzerhoudende mineralen maar ook als biogene neerslag in moerassen, meren, rond bronnen en in de zee.

Lithostratigrafie
Lithologie: wetenschap die zich bezighoudt met de beschrijving en het ontstaan van de sedimentaire gesteenten.
Stratigrafie: deelwetenschap van de geologie die de gesteenten in hun opeenvolging en samenhang bestudeert.
Lithologie en stratigrafie zijn wetenschappen die zich bezighouden met het bestuderen van gesteenten.

Mestdecreet
verordening van overheidswege die reglementen i.v.m. mestproductie en –overschotten oplegt.

Meterput
Put waarin zich de watermeter bevindt.

Mica
Glasachtige mineraal met metaalachtige glans, dat zich gemakkelijk laat splijten en tegen hoge temperatuur bestand is.

Mollusk
een bepaald soort weekdier

Natronloog
Oplossing van natriumhydroxide in water. (NaOH)

Nitraat
(scheikundige formule NO3-) is een chemische verbinding, namelijk een zout afgeleid van salpeterzout (HNO3). Nitraten worden in de landbouw toegepast als meststof en zijn goed oplosbaar in water. De maximaal toegelaten concentratie in drinkbaar water bedraagt 50 mg-l (uitgedrukt in NO3-).

Nitriet
(scheikundige formule NO2-) is een chemische verbinding, namelijk een zout afgeleid van salpeterig zuur (HNO2). Het komt in water voor als gevolg van bacteriële oxidatie van ammonium; dit tussenproduct van de oxidatie van ammonium wordt snel verder geoxideerd tot nitraat. De maximaal toegelaten concentratie in drinkwater bedraagt 0,1 mg-l (uitgedrukt in NO2-).

Oppervlaktewater
vind je in rivieren, kanalen, beken, meren, spaarbekkens en stuwmeren. In oppervlaktewater zit altijd opgeloste zuurstof, maar de samenstelling van dat water verandert voortdurend. Het is vervuild door slib en algen, door organische stoffen die reuk- en smaakproblemen geven en door bacteriën.

Organisch
koolstof bevattend: organische stof, stof waaruit de planten en dieren samengesteld zijn of die door deze wordt voortgebracht.

Oxidatie/oxideren
Het zich verbinden met zuurstof.

Parameter
Variabele, Element uit een onderzoek-test
Onderzochte eenheid uit een proces.

PE-leiding
In tegenstelling tot vroeger zijn de moderne waterdistributieleidingen gemaakt uit een soort plastic, poly-ethyleen of PE genaamd.

Peilput
Een boring waarin men de stijghoogte van het grondwater uit een bepaalde watervoerende laag kan meten.

Percolatie
Het laten doorsijpelen.

Pesticiden
zijn middelen die, vooral in de landbouw, gebruikt worden om organismen die schadelijk zijn voor cultuurgewassen te bestrijden of om onkruid te verdelgen.

pH
Zuurtegraad van een oplossing schommelt tussen 1 en 14. In neutraal water is de pH-waarde of zuurtegraad gelijk aan 7. Is de pH-waarde van een oplossing begrepen tussen 7 en 14 dan is de oplossing basisch. Is de pH-waarde begrepen tussen 1 en 7 dan is de oplossing zuur.

Pidpa-bocht - schedebocht
Via deze bocht wordt de waterleiding door de muur in de woning binnengebracht. De bocht heeft een diameter van 110 mm en een straal van 40 cm.

Plastische banden
lagen die onder druk van water vervormbaar zijn.

Proceswater
water dat gebruikt wordt voor technologische processen

Reactor
Toestel waarin een fysische of chemische reactie plaatsvindt.

Reagens
stof die dient om scheikundige processen op gang te brengen.

Regressie
De terugtrekking van de zee ten opzichte van het land en de veranderingen die hieruit voortvloeien.

Rooilijn
De bebouwingslijn waarachter men moet blijven bij het bouwen.
Het handboek `Ruimtelijke Ordening in Vlaanderen` omschrijft de rooilijn als de grenslijn van het openbaar domein en het private domein.

Ruwwater
Onbehandeld water. Dit kan zowel grondwater als rivier, kanaal- of oppervlaktewater zijn.

Sedimenten
Bezinksel , neerslag, afzetting uit een vloeistof.

Septaria
Een sferische concretie bestaande uit carbonaten en gekenmerkt door interne, radiale barsten die naar het centrum toe verbreden. De wanden van de onregelmatige blokken die hierdoor onstaan, zijn vaak bezet met mineralen.

Silexkeien
Kleine rolstenen uit vuursteen.

Siltig
Sedimenten worden hoofdzakelijk ingedeeld naar de grootte van de korrels. De korrelgrootte kan variëren van decimeters tot microns. Silt is de benaming voor korrels ter grootte van 2 tot 50 micron.

Spanningslaag
druk die een gas of een damp, door zijn neiging zich te verspreiden, op de wand van een vat of een andere weerstand uitoefent.

Spuiwater/Spoelwater
Afvalwater dat het overtollige ijzer door de vorming van bezinkbare vlokken langs een afsluitbare waterkering afvoert.

Strooiselaccumulatie
ophoping van onverteerde organische afval op de bosbodem verzameld

Surpressor
Dit is een compressor die een groot luchtdebiet levert onder relatief lage druk.

Transgressie
De spreiding van de zee over het land en de gevolgen ervan. Sedimentaire afzetting vanuit zee.

Transgressiegrint
kleine keitjes die door het voortschrijden van een sedimentaire afzetting over oude gesteenten in grote menigte in diluviale gronden en op de bodem der rivieren worden aangetroffen

Verzorgingsgebied
is het totale gebied dat door een maatschappij bediend wordt. Voor Pidpa is dit de hele provincie Antwerpen met uitzondering van de stad Antwerpen en de gemeentes Boechout, Edegem, Hove, Kontich en Mortsel. In dit gebied van 2.581 km² bedient Pidpa 1.116.250 mensen.

Verzuring
Men spreekt van verzuring als de luchtcirculatie in de grond verstoord is

Vlarem
Vlaamse reglementering betreffende milieuvergunningen

Vlotter
Drijflichaam dat aan de oppervlakte van een vloeistof in evenwicht wordt gehouden om het vloeistofniveau aan te wijzen of te regelen.
(o.a. in stoomketels, in allerlei reservoirs, in een watertoren)

Vogelkers
is een heester uit de rozenfamilie, een soort van wilde kriek.

Wachtbuis/mantelbuis
Deze buis wordt gelegd van de rooilijn tot aan het aan te koppelen pand en dient als bescherming voor de waterleiding. De buis ligt op een diepte van 80 cm en heeft een diameter van 110 mm.

Waterbestendige multiplex
benaming voor hout, bestand tegen de nadelige invloed van water, bestaande uit meer dan 3 lagen zeer dunne planken die hecht op elkaar gelijmd zijn.

Watertafel
is het niveau waar de scheiding ligt tussen water en gas in een onderaards aardgasreservoir.

Watervoerende lagen
zijn grondlagen waaruit men water kan oppompen.

Zuigkorf
Korf aan het uiteinde van de zuigleiding, die dient om grove onreinheden op te vangen.

Zuivere intercommunale
is een intergemeentelijke organisatie voor het beheer van nutsbedrijven (water, elektriciteit,…)