Kopie van `VROM dossier verzuring`

De woordenlijst staat niet (meer) online. U ziet hieronder een kopie van de informatie. Het kan zijn dat de informatie niet meer up-to-date is. Wees dus kritisch bij het beoordelen van de waarde ervan.


VROM dossier verzuring
Categorie: Milieu > Verzuring
Datum & Land: 15/02/2007, NL
Woorden: 4


ammoniak (NH3)
Ammoniak is een scherpriekend gas, een verbinding tussen stikstof en waterstof. Ammoniak is een restproduct bij de verbranding van eiwitten. Het zit onder andere in urine en daarom ruikt bijvoorbeeld kattenpis naar ammoniak.
Ruim 90 procent van de ammoniakemissie in Nederland komt vrij uit mest van vee. Het komt ook vrij bij industriële processen en uit huishoudelijke producten. De uitstoot van ammoniak is de afgelopen jaren gedaald. Dat komt door de inkrimping van de veestapel en de bouw van stallen waar minder ammoniak uit vrijkomt (zogenaamde ammoniakvrije stallen). Ook door mest in de grond te injecteren en hem niet langer op het land uit te rijden komt minder ammoniak vrij.
Ammoniak slaat ook neer op natuurgebieden, waar het de biodiversiteit aantast (door vermesting en verzuring). Daarnaast spoelt ammoniak, nadat het in de bodem is omgezet in nitraat,onder andere uit naar het grondwater onder akkers. Hierdoor wordt denitraatgezondheidsnorm (50 milligram per liter of mg/l) voor drinkwater op veel plaatsen overschreden. Voor meer info, zie dossier Stikstof, ammoniak, nitraat.

eutrofiëring
Vermesting of overbemesting verrijkt het milieu met voedingsstoffen, met name met fosfor en stikstof. Dit wordt ook wel eutrofiëring genoemd. Teveel voedingsstoffen in de bodem tast de soortenrijkdom van planten en bomen aan. Vooral arme of schrale bodems zoals heidegronden en de bodems van vennen, zijn gevoelig voor eutrofiëring. Een teveel aan stikstof leidt ertoe dat plantensoorten die goed gedijen op arme gronden worden verdrongen door soorten die meer stikstof nodig hebben. Daardoor is een groot deel van de heidevelden in Nederland al `vergrast`. Grassen die veel stikstof gebruiken, hebben de andere plantensoorten verdrongen. In bossen sterven hierdoor mossen, planten en paddestoelen uit.
Bovendien kunnen de voedingsstoffen terechtkomen in (`uitspoelen naar`) het oppervlakte- en grondwater. Daardoor ontstaat overmatige algengroei. Teveel stikstof (in de vorm van nitraat) in het water is schadelijk voor de gezondheid. Het water zal dus moeten worden gereinigd, voordat het als drinkwater kan worden gebruikt.

ozon (O3)
Ozon (O3) ontstaat als stikstofoxiden (NOx) en vluchtige organische stoffen (VOS) onder invloed van zonlicht chemisch reageren. Dit leidt tot zomersmog, een vorm van luchtverontreiniging. Omdat stikstofoxiden en vluchtige organische stoffen vrij langzaam met elkaar reageren, zijn ozonconcentraties het hoogst tussen 12.00 en 20.00 uur. Dit soort ozon wordt wel ozon op leefniveau genoemd.
Ozon bevindt zich in de troposfeer, de luchtlaag die het dichtst bij het aardoppervlak ligt (0-20 km). Ozon zit ook in de volgende luchtlaag, de stratosfeer, op zo`n 10 tot 50 km boven het aardoppervlak. In een luchtlaag in de stratossfeer wordt onder invloed van de ultraviolette straling van de zon voortdurend ozon gevormd uit zuurstof (O2
De ozon in deze laag beschermt de aarde tegen schadelijk ultraviolette straling van de zon. Teveel van deze straling kan tot huidkanker leiden. Deze ozonlaag wordt juist bedreigd door onder andere cfk`s en hcfk`s (zie dossier Cfk`s). Voor mensen is een teveel aan ozon en smog ongezond. Het kan leiden tot luchtwegklachten, extra ziekenhuisopnames en vervroegde sterfte bij gevoelige bevolkingsgroepen. Ozon op leefniveau is schadelijk voor landbouwgewassen en planten, wat kan leiden tot lagere oogsten en waardoor plantensoorten kunnen verdwijnen.

zuurgraad
De zuurgraad wordt uitgedrukt met de pH-waarde. De pH-waarde is een zogenaamde negatieve logaritmische waarde. Dat wil zeggen: als de zuurgraad 10 keer zo hoog is, daalt de pH-waarde met 1. Zo is zeer zure regen (pH 4) 100 maal zuurder dan natuurlijke regen (pH 6). Regen in Nederland is gemiddeld 20 maal zo zuur als natuurlijke regen. Soms vallen er buien die 50 tot 80 keer zuurder zijn. In andere Europese landen worden soms nog grotere hoeveelheden zuur gemeten.
De pH is de maat voor de relatieve sterkte van zuren en basen. De pH-schaal loopt van 0 tot 14. Een pH-waarde onder 7 geeft aan dat een stof zuur is. Een vloeistof met een pH-waarde van 7 is neutraal. Stoffen met een pH-waarde hoger dan 7 zijn basisch of alkalisch.
pH 7: zuiver water (neutraal)
pH 6: natuurlijke regen
pH 5: licht zure regen
pH 4: zeer zure regen, tomatensap
pH 3: azijn
pH 2: citroensap
pH 1: maagzuur